Czytanie na dziś: Jezus opowiedział tłumom tę przypowieść: czytaj dalej
Program Medytacja - Szansa na wewnętrzną wolność


 

W lipcu 2009 roku, po raz pierwszy w Polsce, w Areszcie Śledczym w Częstochowie i podlegającym mu Oddziale Zewnętrznym w Wąsoszu Górnym wprowadzono program ,,Medytacja. Szansa na wewnętrzną wolność”, dzięki któremu osadzeni mogą praktykować  medytację w nurcie Johna Maina OSB. Program realizowany jest przez zastępcę dyrektora, mjr Urszulę Wojciechowską - Budzikur, we współpracy ze Światową Wspólnotą Medytacji Chrześcijańskiej w Polsce.

Medytacja w nurcie tradycji chrześcijańskiej od dawna funkcjonuje w więzieniach angielskich, hiszpańskich, amerykańskich, australijskich, a nawet singapurskich (patrz Nr 8 Chrześcijańska Medytacja). James Bishop, oblat WCCM i były więzień, który w oparciu o swoje więzienne doświadczenia napisał komentarz do Reguły Św. Benedykta pt. "The Way in the Wilderness", koordynuje stronę WCCM dla więźniów i tych, którzy pomagają im w ich duchowej podróży: Prison Meditation Network. Wydawany jest więzienny newsletter Libero

 

Zdarza się, że buddyści i chrześcijanie uczą własnego podejścia do medytacji w ramach jednego  funkcjonującego programu. Przykładem takiej koegzystencji jest Centralne Więzienie dla Mężczyzn w Los Angeles (Men ‘s Central Jail, Los Angeles/CA) oraz Ośrodek Odosobnienia dla Kobiet w Lynwood w Kalifornii (Women’s Detention Center, Lynwood/CA), gdzie funkcjonuje Buddyjski Program Więzienny (Buddhist Prison Project) Centrum Medytacji Zen w Los Angeles.

Celem programu ,,Medytacja. Szansa na wewnętrzną wolność” jest przeciwdziałanie agresji i przemocy, profilaktyka uzależnień, rozwijanie empatii, rozwijanie umiejętności radzenia sobie z negatywnymi emocjami, zwiększenie samoświadomości oraz kształtowanie zdolności nawiązywania i utrzymywania prawidłowych relacji interpersonalnych. Osadzonym zaleca się dwie indywidualne (20-30 minutowe) sesje w ciągu dnia oraz cotygodniową medytację w grupie. Medytacja grupowa cieszy się dużym zainteresowaniem w Oddziale Zewnętrznym w Wąsoszu Górnym, gdzie dorośli i młodociani odbywają karę pozbawienia wolności po raz pierwszy. Kilkunastu skazanych regularnie spotyka się w piątkowe  popołudnia, by wspólnie trwać w ciszy. W Areszcie Śledczym w Częstochowie osadzeni praktykują indywidualnie z uwagi na specyfikę jednostki, w tym konieczność izolowania poszczególnych grup osadzonych. Zdarza się jednak, że w celi medytuje wspólnie kilka osób.

W programie medytacyjnym mogą uczestniczyć również osadzeni niewierzący, którzy zamiast na zalecanym przez ojca Johna Maina OSB modlitewnym wezwaniu  ,,Maranatha” skupiają się na oddechu lub pozytywnie kojarzących się słowach, takich jak ,,miłość”, ,,wolność” lub po prostu ,,jestem”. Udział w praktykach jest dobrowolny, osadzeni nie są z niego rozliczani, a rezygnujący nie muszą obawiać się sankcji. 

Wiosną 2010 roku, wśród najdłużej medytujących skazanych w Wąsoszu Górnym, przeprowadzono pierwszą anonimową ankietę. Objęto nią siedmiu mężczyzn, którzy praktykowali od dwóch do dziewięciu miesięcy. Wszyscy ankietowani opowiedzieli się za wprowadzeniem oferty medytacyjnej do innych więzień. Twierdzili, że dzięki niej można się uspokoić, zajrzeć w głąb siebie i nauczyć innego spojrzenia na świat i ludzi. Niemal wszyscy ankietowani zauważyli u siebie pozytywne zmiany. Deklarowali, że stali się spokojniejsi i patrzą na życie z większym optymizmem, oglądają mniej telewizji, chętniej czytają.

Co więcej, zmiany te zauważalne są dla otoczenia, współosadzonych i rodziny. Kilku z ankietowanych stwierdziło, że zaczęli sięgać po Pismo Święte. Niektórzy zachęcali także  innych (współosadzonych, bliskich) do podjęcia praktyki medytacji. Skazani doceniali również wartość medytacji w grupie. Twierdzili, że wspólne spotkania to dla nich okazja do rozmowy na temat praktyki medytacji i mobilizacja do wytrwałości.

 

W maju 2010 roku gościem Oddziału Zewnętrznego w Wąsoszu Górnym był ojciec Joseph Pereira, rzymskokatolicki ksiądz z archidiecezji bombajskiej w Indiach, założyciel i dyrektor Kripa Foundation (Fundacja Łaski), największej w Indiach Organizacji Pozarządowej (NGO) udzielającej pomocy osobom uzależnionym oraz zarażonym wirusem HIV i chorującym na AIDS, psycholog, teolog, terapeuta i nauczyciel jogi. W opracowanym przez siebie systemie leczenia  uwzględnia on właśnie praktykę medytacji chrześcijańskiej oraz odpowiednie ćwiczenia ciała i oddechu. Ojciec Joe modlił się ze skazanymi i medytował. Mówił o leczącej sile medytacji, obejmującej zarówno umysł, jak i duszę człowieka. Przekonywał, że więzienie, czy inne miejsce odosobnienia, może stać się klasztorem, jeśli człowiek spotka w nim Boga, i że to doświadczenie może go na zawsze odmienić.

 

Kilka tygodni później, także w Wąsoszu, odbyły się  pierwsze rekolekcje medytacyjne pod hasłem ,,Droga do prawdziwej wolności”. Uczestniczyło w nich dziewięciu  skazanych praktykujących medytację chrześcijańską. Rekolekcje prowadził Wojciech Czwichocki OP, subprzeor Klasztoru Św. Wojciecha we Wrocławiu, teolog, znawca prawosławia, wykładowca Studium Chrześcijańskiego Wschodu i Warsztatów Pisania Ikon w Warszawie, współtwórca programów telewizyjnych dla dzieci i młodzieży w latach 1996-99. Program rekolekcji skupiał się na rozumieniu prawdziwej wolności i składał się z medytacji, konferencji, pracy w grupach, Eucharystii oraz świadectw wolontariuszy. Wspólnie spędzony czas okazał się dla wszystkich niezwykle cennym doświadczeniem. Za najbardziej wartościowe części rekolekcji skazani uznali konferencje ojca Wojciecha, analizowanie fragmentów Pisma Świętego w grupach oraz medytację na świeżym powietrzu i wspólne rozmowy z wolontariuszami. W roku 2011 i 2012 w Oddziale Zewnętrznym w Wąsoszu Górnym odbyły się kolejne rekolekcje medytacyjne dla skazanych. Prowadzili je ks. Jacek Poznański SJ i ks. Wojciech Nowak SJ.  


Powyższe doświadczenia zachęcają do propagowania medytacji wśród osób pozbawionych wolności i do tego, by poważniej zająć się tą formą oddziaływania i tkwiącym w niej potencjałem. Tym bardziej, że istnieją dowody na to, że medytacja przynosi szczególne korzyści więźniom (daje poczucie psychicznego dobrostanu i pomaga wzmocnić kontrolę nad własną impulsywnością).  Obecnie Medytacji Chrześcijańskiej mogą się uczyć także osadzeni w Zakładzie Karnym w Raciborzu, Zakładzie karnym w Zabrzu i  Areszcie Śledczym w Szczecinie.

 

 

 

Osoby zainteresowane tematem prosimy o kontakt z mjr Urszulą Wojciechowską-Budzikur: urszula.wojciechowska-budzikur@sw.gov.pl

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Print Friendly and PDF